Sleeve Etiketleme Makinası; rulo hâlindeki shrink filmi keserek şişe, kavanoz ve uygun ambalajların gövdesine body sleeve, kapak ve boyun bölümüne emniyet bandı geçiren servo kontrollü otomatik makinadır.
Sleeve Etiketleme Makinası
Sleeve Etiketleme Makinası, rulo hâlindeki shrink filmi belirlenen uzunlukta keserek şişe, kavanoz ve uygun ambalajların gövdesine veya kapak bölümüne geçiren otomatik bir makinadır. Film ambalaj üzerine geçirildikten sonra buhar tüneline ya da uygun sıcak hava tüneline ilerler; kontrollü ısıyla daralarak ürünün dış biçimini alır.
Body sleeve uygulaması, ambalajın yalnızca ön yüzünde küçük bir etiket alanı bırakmak yerine gövdenin tamamını veya belirli bir bölümünü baskılı filmle çevreleyebilir. Kapak emniyet bandı ise kapak ile ambalaj boynunu sarar. Ürün açıldığında bandın yırtılması veya biçiminin bozulması, ambalajın daha önce açılıp açılmadığının görünür olmasına yardımcı olur.
Makine; servo kontrollü bıçak, servo film besleme, dokunmatik panel, reçete kayıtları, otomatik çözgü–tansiyon ve bobin takip sensörüyle çalışır. Film kesim boyu, ambalaj yüksekliği ve sleeve uygulama konumu kullanılan gerçek ürün numunelerine göre ayarlanır.
Ambalaj üzerine shrink film geçirmek yerine kendinden yapışkanlı rulo etiket uygulanacaksa otomatik etiketleme makinası kullanılır. Sleeve film ile kendinden yapışkanlı etiket, malzeme yapısı ve uygulama biçimi bakımından farklıdır.
Sleeve Uygulaması Nasıl Yapılır?
Baskılı veya şeffaf shrink film bobini makineye takılır. Film, çözgü ve tansiyon bölümünden geçerek besleme hattına ulaşır. Otomatik tansiyon yapısı, bobin çapı küçülürken film akışındaki değişimi dengeler.
Film besleme bölümü shrink filmi kesim noktasına taşır. Servo kontrollü bıçak, reçetede belirlenen uzunluğa göre filmi keser. Kesilen sleeve açılarak ambalajın gövdesine, kapak bölümüne veya belirlenen başka bir konuma geçirilir.
Ambalaj daha sonra konveyörle shrink tüneline taşınır. Tünelde uygulanan ısı filmi daraltır ve ambalaj yüzeyine oturtur. Makinenin görevi filmi kesip ürüne geçirmektir; düzgün daralma için tünel sıcaklığı, hava veya buhar dağılımı, konveyör hızı ve film özellikleri doğru ayarlanmalıdır.
Body Sleeve Uygulaması
Body sleeve, ambalaj gövdesini çevreleyen baskılı shrink filmdir. Film ürünün tamamını sarabileceği gibi yalnızca orta gövde, omuz bölümü veya alt kısım gibi belirli bir alanı da kaplayabilir.
Tam gövde uygulamasında marka görselleri, ürün bilgileri, içerik metinleri, barkod ve kullanım açıklamaları ambalaj çevresine dağıtılabilir. Böylece ön, arka ve yan yüzeyler tek bir baskı düzeni içinde kullanılabilir.
Ambalajın çapı yukarıdan aşağıya değişiyorsa film her noktada aynı oranda daralmaz. Omuz, boyun, tutma girintisi ve taban çevresi gibi alanlar baskı hazırlığında dikkate alınmalıdır. Grafik çalışması düz ekranda doğru görünse bile daralma sonrasında eğri veya sıkışmış görünebilir. Baskı tasarımı, ambalajın üç boyutlu biçimine göre hazırlanmalıdır.
Kapak Emniyet Bandı
Kapak emniyet bandı, ürünün kapak ve boyun bölümüne geçirilen dar shrink filmdir. Bandın ürüne oturması için tünelde kontrollü ısı uygulanır. Ürünü açmak isteyen kişinin bandı yırtması veya çıkarması gerekir.
Emniyet bandı; su, meyve suyu, sos, reçel, bal, takviye ürünü, kozmetik ve temizlik ürünü ambalajlarında kullanılabilir. Bandın genişliği; kapak yüksekliği, ambalaj boynu ve istenen uygulama konumuna göre hazırlanır.
Kolay açılma istenen uygulamalarda film üzerinde dikey veya yatay perforasyon bulunabilir. Perforasyon film üretimi sırasında doğru konumda hazırlanmalıdır. Kesim boyu ve uygulama yüksekliği perforasyon çizgisiyle uyumlu olmazsa açma bölümü yanlış noktada kalabilir.
Hangi Ambalajlarda Kullanılır?
Sleeve uygulaması yalnızca klasik yuvarlak şişelerle sınırlı değildir. Uygun film, değişim parçaları ve tünel ayarı hazırlandığında farklı ambalaj biçimleri çalışılabilir.
- Yuvarlak plastik şişeler
- Kare ve dikdörtgen şişeler
- Oval ambalajlar
- Bel veya tutma girintisi bulunan şişeler
- Cam şişeler
- Plastik ve cam kavanozlar
- Metal kutular
- Plastik kaplar ve bardaklar
- Kapaklı gıda ambalajları
- Uygun ölçüde kutu ve birleşik paketler
Ambalajın konveyör üzerinde dengeli ilerlemesi gerekir. Çok hafif, boş veya tabanı dar ürünler film geçirilirken yön değiştirebilir. Bu ürünlerde yan kılavuz, üst baskı veya farklı taşıma parçaları gerekebilir.
İçecek Ambalajları
- İçme suyu şişeleri
- Maden suyu ambalajları
- Meyve suyu şişeleri
- Gazlı içecekler
- Enerji içeceği ambalajları
- Ayran ve sütlü içecek şişeleri
- Soğuk kahve ambalajları
- Bitkisel içecek şişeleri
- Cam içecek şişeleri
- Metal içecek kutuları
İçecek şişelerinde gövde sleeve, ambalajın geniş bir baskı alanına sahip olmasına imkân verir. Şeffaf film üzerine baskı, metalik görünüm veya belirli alanların açık bırakılması gibi çalışmalar film üreticisiyle birlikte hazırlanabilir.
Gazlı içecek, sıcak dolum veya soğuk zincir ambalajlarında şişenin sıcaklık karşısındaki davranışı kontrol edilmelidir. İnce duvarlı plastik şişeler tünelde biçim değiştirebilir. Tünel ayarı yalnızca filmin daralmasına değil, ambalajın korunmasına göre yapılmalıdır.
Gıda Ambalajları
- Ketçap ve mayonez şişeleri
- Sos ve salata sosu ambalajları
- Reçel ve bal kavanozları
- Baharat kapları
- Yemeklik yağ şişeleri
- Süt ürünü kapları
- Hazır gıda kapları
- Şekerleme ve atıştırmalık kutuları
- Vitamin ve gıda takviyesi ambalajları
Gıda ambalajlarında sleeve film ürünle doğrudan temas etmese bile ambalaj, baskı ve kullanım şartları gıda sektörüne uygun seçilmelidir. Kapak emniyet bandı, kavanoz veya şişe kapağının açılma izini görünür hâle getirebilir.
Yağlı, soğuk veya nemli ortamlarda saklanan ürünlerde filmin baskı dayanımı ve yüzey davranışı önemlidir. Buzdolabı, soğuk dolap veya nemli depo şartları film seçiminde dikkate alınmalıdır.
Kozmetik ve Kişisel Bakım Ambalajları
- Şampuan şişeleri
- Saç kremi ambalajları
- Duş jeli şişeleri
- Vücut losyonları
- Krem ve maske kapları
- Kolonya şişeleri
- Saç bakım ürünü ambalajları
- Deodorant ve bakım ürünü kapları
- Kavanoz kapak emniyet bantları
Kozmetik ambalajlar oval, basık, kavisli veya girintili gövdelere sahip olabilir. Film daralma oranı ve baskı telafisi bu biçimlere göre hazırlanmalıdır. Çok yüksek daralma isteyen omuz bölgelerinde film türü ve tünel ısı dağılımı daha dikkatli ayarlanır.
Temizlik ve Ev Bakım Ürünleri
- Bulaşık deterjanı şişeleri
- Sıvı çamaşır deterjanı ambalajları
- Yumuşatıcı şişeleri
- Yüzey temizleyici ambalajları
- Cam temizleme şişeleri
- Dezenfektan ambalajları
- Otomobil bakım ürünü şişeleri
- Ev bakım kimyasalları
Tetikli, kulplu veya asimetrik ambalajlarda sleeve uygulama bölgesi dikkatle belirlenmelidir. Film, tetiğin hareketini veya kulbun kullanımını engellememelidir. Ürünün konveyör üzerindeki yönü de her geçişte korunmalıdır.
Kimyasal ve Teknik Ürün Ambalajları
- Antifriz şişeleri
- Cam suyu ambalajları
- Madeni yağ şişeleri
- Tarım ürünü ambalajları
- Laboratuvar kimyasalı şişeleri
- Yapı kimyasalı kapları
- Teknik bakım sıvıları
Kimyasal ürünlerde film baskısının ürün buharı, yüzey teması ve depolama şartlarından etkilenip etkilenmediği kontrol edilmelidir. Tehlikeli ürün ambalajlarında sleeve etiketi, zorunlu uyarı ve mevzuat etiketlerinin yerini izinsiz biçimde almamalıdır.
Shrink Film Türleri
Sleeve etiketlerde yaygın olarak PVC, PETG ve OPS filmler kullanılır. PLA, rPET tabanlı ve farklı çok katmanlı filmler de belirli uygulamalarda tercih edilebilir. Her filmin başlangıç daralma sıcaklığı, azami daralma oranı, daralma kuvveti, berraklığı ve geri dönüşüm davranışı farklıdır.
PETG Film
PETG, yüksek daralma oranı ve şeffaflığı nedeniyle girintili veya biçimi değişken ambalajlarda sık kullanılır. Yüksek daralma kuvveti ince duvarlı ambalajı sıkıştırabileceği için tünel ayarı dikkatli yapılmalıdır.
PVC Film
PVC, geniş çalışma aralığı ve kolay daralma davranışı nedeniyle birçok uygulamada kullanılır. Film seçilirken ambalajın geri dönüşüm yapısı ve işletmenin çevresel tercihleri ayrıca dikkate alınmalıdır.
OPS Film
OPS daha düşük daralma kuvveti gerektiren bazı ambalajlarda tercih edilebilir. Filmin depolama ve sıcaklık şartları üretici verilerine uygun tutulmalıdır.
Makinenin belirli bir film türüyle çalışabilmesi yalnızca malzeme adına bağlı değildir. Sleeve düz eni, film kalınlığı, sürtünme özelliği, bobin sarım yönü, baskı konumu ve kesim işareti birlikte kontrol edilmelidir.
Servo Kontrollü Film Besleme ve Kesim
Film besleme ve bıçak hareketi servo motorlarla yönetilir. Servo parametreleri dokunmatik panel üzerinden ayarlanabilir. Bu yapı, film ilerleme miktarı ile kesim boyunun ürün reçetesine göre düzenlenmesine imkân verir.
Kesim boyu kısa olduğunda daha fazla sleeve hazırlanabilir; uzun body sleeve uygulamalarında her parça için daha fazla film ilerler. Bu nedenle çalışma hızı tek bir sabit adetle ifade edilmez.
Film üzerindeki baskı işaretleri ve kesim konumu birbiriyle uyumlu olmalıdır. Baskının başladığı nokta ile bıçağın kestiği nokta doğru eşleşmezse grafik ürün üzerinde yukarı veya aşağı kayabilir.
Otomatik Çözgü ve Tansiyon
Bobindeki film kullanıldıkça bobin çapı küçülür. Film akışının aynı gerginlikte tutulması için çözgü ve tansiyon bölümü devreye girer. Aşırı gevşek film katlanabilir; fazla gergin film ise uzayabilir, kayabilir veya yırtılabilir.
Bobin takip sensörü film hareketini izler. Bobin sona geldiğinde makinenin otomatik durması, filmsiz üretimin devam etmesini önler.
Reçete Kayıtları ve Ürün Değişimi
Farklı ambalajlar için hazırlanan ayarlar dokunmatik panelde reçete olarak saklanabilir. Yeni üretim başladığında ilgili reçete seçilir ve gerekli mekanik değişim parçaları takılır.
Reçete kaydı mekanik değişimi tek başına tamamlamaz. Ambalaj çapı, sleeve düz eni veya uygulama konumu değiştiğinde mandrel, kılavuz, fırça, konveyör ve kafa yüksekliği yeniden ayarlanabilir.
Makine kafasının yüksekliği AC motor aracılığıyla panelden kontrol edilir. Böylece uzun ve kısa ambalajlar arasında geçiş yapılırken uygulama bölümü uygun seviyeye getirilebilir.
Shrink Tüneli Seçimi
Sleeve film ambalaja geçirildikten sonra daraltma tüneline girer. Buhar ve sıcak hava tünelleri farklı ambalaj ve film ihtiyaçlarına göre kullanılır.
Buhar Tüneli
Buhar, ambalaj çevresine daha eşit ısı dağıtabilir. Kavisli, girintili ve tam gövde sleeve uygulamalarında düzgün daralma elde etmeye yardımcı olabilir. Neme karşı hassas ürünler ve metal parçalar için tesis şartları ayrıca incelenmelidir.
Sıcak Hava Tüneli
Sıcak hava tüneli, nem istenmeyen üretim alanlarında kullanılabilir. Hava yönü, sıcaklık bölgeleri ve konveyör hızı ambalajın farklı noktalarındaki daralmaya göre ayarlanmalıdır.
Tünel seçimi yalnızca film türüne göre yapılmaz. Ambalaj malzemesi, gövde kalınlığı, ürün sıcaklığı, sleeve boyu ve üretim temposu da dikkate alınır.
Sleeve etiketleme, baskılı veya şeffaf sleeve filmin tek bir ambalajın gövdesine ya da kapağına geçirilmesidir. Ürünün paketleme filmiyle sarılması ve ısı tünelinden geçirilmesi gereken uygulamalarda ise otomatik shrink makinesi kullanılır. Bu iki makine aynı işlemi yapmaz.
Konveyör ve Hat Bağlantısı
Ambalajlar sleeve uygulama noktasına ve daraltma tüneline konveyör üzerinde taşınır. Ürünlerin devrilmeden, birbirine temas etmeden ve doğru yönde ilerlemesi gerekir.
Dolum, kapak kapatma, sleeve uygulama ve tünel bölümleri arasında ürün aktarımı için tesis yerleşimine uygun bantlı konveyör kullanılabilir. Konveyör genişliği, yüksekliği, hızı ve yan kılavuzları ambalaj ölçülerine göre hazırlanır.
Sleeve Kalitesini Etkileyen Noktalar
- Ambalaj ile film ölçüsünün uyumu
- Sleeve düz eni
- Kesim boyu
- Film sarım yönü
- Baskı ve kesim işaretinin konumu
- Film tansiyonu
- Ambalajın konveyörde merkezlenmesi
- Tünel sıcaklığı
- Isı dağılımı
- Konveyör hızı ve tünelde kalma süresi
- Ambalajın sıcaklığa dayanımı
Kırışma, hava cebi, baskı kayması, yukarı doğru toplanma veya ambalajın ezilmesi tek bir ayarla giderilemez. Film, ambalaj, makine ve tünel birlikte çalışır.
Makine Hazırlanırken Gerekli Bilgiler
- Ambalaj numunesi
- Shrink film numunesi
- Ambalajın eni, boyu ve yüksekliği
- Kapak ve boyun ölçüleri
- Sleeve düz eni
- Film kesim boyu
- Film malzemesi ve kalınlığı
- Bobin eni, dış çapı ve göbek ölçüsü
- Bobin sarım yönü
- Baskı işareti ve perforasyon konumu
- Body sleeve veya emniyet bandı tercihi
- Uygulamanın ürün üzerindeki yüksekliği
- Kullanılacak shrink tüneli
- Hedeflenen üretim miktarı
- Önceki ve sonraki makinelerin konveyör yüksekliği
Bu bilgiler kesinleştiğinde film yolu, kesim boyu, değişim parçaları, kafa yüksekliği, konveyör bağlantısı ve tünel yerleşimi gerçek üretim şartlarına göre hazırlanır.
Sık Sorulan Sorular
Sleeve Etiketleme Makinası ne işe yarar?
Rulo hâlindeki shrink filmi belirlenen boyda keserek şişe, kavanoz ve uygun ambalajların gövdesine veya kapak bölümüne geçirir.
Body sleeve nedir?
Ambalajın gövdesini tamamen veya kısmen çevreleyen, ısı uygulandığında ambalaj biçimini alan baskılı shrink film etikettir.
Kapak emniyet bandı nedir?
Kapak ile ambalaj boynunu çevreleyen ve ürün açıldığında yırtılması veya görünür biçimde bozulması beklenen dar shrink film parçasıdır.
Makine filmi ambalaj üzerinde daraltır mı?
Makinenin temel görevi filmi kesmek ve ambalaja geçirmektir. Daraltma işlemi sonraki buhar, sıcak hava veya uygun ısı tünelinde yapılır.
Shrink tüneli gerekli midir?
Evet. Ambalaja geçirilen filmin ürün biçimini alması için uygun bir tünelden kontrollü ısı geçirilmesi gerekir.
Hangi ambalajlarda kullanılabilir?
Uygun değişim parçalarıyla yuvarlak, kare, oval ve farklı gövde biçimlerine sahip şişe, kavanoz, kutu, kap ve benzeri ambalajlarda çalışılabilir.
Plastik şişelerde kullanılabilir mi?
PET, PE ve uygun diğer plastik ambalajlar; ısı dayanımı, gövde kalınlığı ve film türü kontrol edilerek kullanılabilir.
Cam şişelerde kullanılabilir mi?
Evet. Cam şişenin ölçüleri, yüzey biçimi, tünel sıcaklığı ve taşıma kararlılığı uygun hazırlanmalıdır.
Kavanozlara sleeve uygulanabilir mi?
Uygun kavanoz biçimlerinde gövde sleeve veya kapak emniyet bandı uygulanabilir.
Metal kutu ve teneke ambalajlarda kullanılabilir mi?
Ambalaj ölçüsü, film yapısı ve tünel ayarı uygun olduğunda metal kutu ve benzeri ambalajlar çalışılabilir.
Hangi içecek ambalajlarında kullanılabilir?
Su, meyve suyu, gazlı içecek, enerji içeceği, ayran, sütlü içecek, soğuk kahve ve benzeri ürün şişelerinde kullanılabilir.
Hangi gıda ambalajlarında kullanılabilir?
Sos, ketçap, mayonez, reçel, bal, baharat, yağ, süt ürünü ve hazır gıda ambalajlarında gövde sleeve veya kapak bandı uygulanabilir.
Kozmetik ürünlerde kullanılabilir mi?
Şampuan, saç kremi, duş jeli, losyon, krem, kolonya ve kişisel bakım ambalajları uygun ölçülerdeyse kullanılabilir.
Temizlik ürünlerinde kullanılabilir mi?
Deterjan, yumuşatıcı, yüzey temizleyici, cam temizleyici ve benzeri şişelerde gövde sleeve veya kapak bandı uygulanabilir.
Kimyasal ürün ambalajlarında kullanılabilir mi?
Ambalaj malzemesi, ürün güvenliği ve tünel sıcaklığı uygun olduğu sürece kimyasal ürün şişelerinde kullanılabilir.
İlaç ve takviye ambalajlarında kullanılabilir mi?
Tablet, kapsül ve sıvı takviye ambalajlarına kapak emniyet bandı veya uygun sleeve uygulanabilir. Ambalajın kendi üretim şartları ayrıca korunmalıdır.
Tam gövde sleeve uygulanabilir mi?
Ambalaj, film ve değişim parçaları uygun hazırlanırsa ürünün büyük bölümünü çevreleyen tam gövde sleeve uygulanabilir.
Kısmi gövde sleeve uygulanabilir mi?
Evet. Filmin yalnızca orta bölüm, omuz, alt gövde veya belirlenen başka bir alanı çevrelemesi için kesim boyu ayarlanabilir.
Kapak bandı ile gövde sleeve aynı makinede yapılabilir mi?
Uygun değişim parçaları ve reçete ayarları hazırlanırsa farklı üretim çalışmalarında iki uygulama da yapılabilir.
Hangi shrink filmler kullanılabilir?
PVC, PETG ve OPS yaygın film türleridir. Kullanılacak film ambalaj biçimi, gereken daralma oranı, baskı yapısı ve tünel tipine göre seçilmelidir.
Film kendinden yapışkanlı mıdır?
Hayır. Shrink sleeve film ambalaja yapıştırıcıyla tutunmaz; kontrollü ısıyla daralarak ambalaj biçimini alır.
Baskılı ve şeffaf film kullanılabilir mi?
Makine ölçülerine uygun hazırlanmış baskılı veya şeffaf shrink film kullanılabilir.
Reçete kaydı ne işe yarar?
Farklı ürünler için kullanılan servo, kesim, besleme ve konum ayarlarının panelde saklanmasına imkân verir.
Farklı şişelere geçiş nasıl yapılır?
Ürün reçetesi seçilir; gerekli değişim parçaları takılır ve kafa yüksekliği, kılavuzlar, film kesim boyu ile konveyör ayarları yeni ambalaja göre düzenlenir.
Kafa yüksekliği nasıl ayarlanır?
Makine kafasının yüksekliği AC motor aracılığıyla dokunmatik panel üzerinden ayarlanır.
Bobin takip sensörü ne işe yarar?
Film hareketini takip eder ve bobin bittiğinde makinenin otomatik olarak durmasına imkân verir.
Film tansiyonu neden önemlidir?
Film çok gevşek olduğunda kesim ve konum hatası, fazla gergin olduğunda yırtılma veya kayma görülebilir. Otomatik çözgü–tansiyon yapısı film akışını dengeler.
Makinenin çalışma hızı nedir?
Kesin hız ambalaj ölçüsü, film kesim boyu, sleeve konumu, ürün aralığı ve hat yerleşimine göre değişir.
Buhar tüneli mi sıcak hava tüneli mi kullanılmalıdır?
Tünel seçimi film türüne, ambalaj malzemesine, gövde biçimine ve ürünün nem ya da sıcaklığa karşı hassasiyetine göre yapılır.
Sleeve neden kırışır?
Yanlış film ölçüsü, dengesiz tansiyon, hatalı kesim, ürünün merkezden geçmemesi veya tünelde eşit olmayan ısı kırışmaya neden olabilir.
Baskı neden şekil değiştirir?
Film farklı bölgelerde farklı oranlarda daralır. Ambalajın eğimli ve kıvrımlı bölümleri baskı tasarımında önceden hesaba katılmalıdır.
Emniyet bandına yırtma çizgisi eklenebilir mi?
Film üretimi sırasında uygun perforasyon hazırlanırsa tüketicinin bandı daha kolay açması mümkün olur.
Dolum ve kapak kapatma hattına bağlanabilir mi?
Konveyör yüksekliği, ürün aralığı ve çalışma temposu uyumlu hazırlanırsa dolum ve kapak kapatma makinelerinin ardından çalışabilir.
Makine hazırlanırken hangi bilgiler gerekir?
Ambalaj numunesi, film numunesi, ambalaj ölçüleri, sleeve düz eni, kesim boyu, bobin sarım yönü, uygulama konumu, tünel tipi ve hedef üretim miktarı gerekir.
